fa ارزیابی اثر بخشی روش های تشخیص برای شناسایی خطرهای موجود در صنعت عمومى General پژوهشي Research <strong>زمینه و هدف:</strong> بنا به تعریف ایمنی اولین اقدام در برقراری سامانه ایمنی شناسایی خطر می­باشد که اگر به درستی انجام نشود، مراحل بعدی استقرار سامانه به درستی اجرا نخواهد شد. از آنجایی که روش­های شناسایی، اغلب خطرهای یک یا دو عنصر اصلی سامانه ایمنی را هدف قرار می­دهند لذا با اجرای یک روش نمی­توان همه خطرها را شناسایی نمود.<strong></strong><p></p> <p dir="rtl"><strong>روش­ کار:</strong> مطالعه مقطعی حاضر که بصورت کاوش و تفحص در منابع علمی انتشار یافته انجام گرفته است، هدف، یافتن روش­های شناسایی خطر قابل اجرایی بود که می­توانند درصد بالایی از کل خطرهای سامانه را شناسایی کنند. در ابتدا پنج روش اجرا و تعداد خطرهای شناسایی شده در هر روش مشخص و سپس ضریب اثر بخشی شناسایی خطر برای آنها محاسبه شد. با همین رویکرد دو روش در دو سامانه مختلف فرآیندی آزمون گردید.<strong> </strong></p> <p dir="rtl"><strong>نتایج</strong>: تعداد خطرهای شناسایی شده با روش HAZOP و در نتیجه ضریب اثر بخشی شناسایی خطر  این روش بیش از روش­های دیگر بود. وقتی دو روش HAZOP و AEA بصورت تنها و به عنوان روش مقدماتی به کار برده شدند تنها 20 الی 80 درصد کل خطرهایی را که در صورت اجرای همه­ی روش­های مختلف شناسایی خطر مورد شناسایی قرار می­گرفتند، شناسایی شدند.   <strong></strong></p> <p dir="rtl"><strong>نتیجه ­گیری: </strong>نتایج<strong> </strong>نشان داد که<strong> </strong>روش HAZOP نسبت به سایر روش­ها می­تواند خطرهای بیشتری را شناسایی کند. اما اگر به تنهایی بکار رود احتمالاً  تنها 40 درصد خطرها شناسایی می­شوند. نکته­­ی مهم آن که انتخاب روش مناسب در شناسایی هرچه بیشتر خطرها نقش مهمی دارد.</p> <p><strong>Background and Aim:</strong> The first step in establishing a safety system is hazard identification.  If this is not done properly, the subsequent steps steps will not be done effectively either. Since any given identification technique often targets the hazards of one or two of the main elements of a safety system, it is not possible to identify all hazards by a single technique</p> <p><strong>Materials and Methods</strong><strong>:</strong> This cross-sectional study was conducted to explore the available scientific literature aiming at finding practicable hazard identification techniques that can potentially determine the highest number (%) of hazards in a safety system. First five techniques were implemented and the number of identified hazards by each was determined, followed by calculation of the coefficient of hazard identification effectiveness for each technique. Using this approach two techniques in two different safety systems were tested<strong></strong></p> <p><strong>Results:</strong><strong> </strong>The number of hazards identified using the hazard and operability analysis (HAZOP) technique, and, as a result, its coefficient of hazard identification effectiveness was the highest as compared to other techniques. Individually, the HAZOP and AEA techniques, used as primary hazard identification techniques, identified only 20-80% of all the hazards which could otherwise be identified if all identification techniques had been used.</p> <p><strong>Conclusion</strong>: The results show that the HAZOP technique can identify a higher number of hazards than any other technique. However, if used alone, this technique will probably identify only 40% of all the hazards. The important point is that selection of an appropriate technique plays an important role in identifying a higher number of hazards.</p> ایمنی در صنعت,ایمنی سامانه,روش های شناسایی خطر,مقایسه‌ی کارایی روش‌ها,ضریب اثربخشی شناسایی خطر Industrial Safety,System safety,Hazard identification techniques,Comparison of technique effectiveness,Coefficient of hazard identification effectiveness 25 32 http://sjsph.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-27&slc_lang=fa&sid=1 Javad Adl جواد عدل adljavad@sina.tums.ac.ir Yes گروه بهداشت حرفه ای، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران Mahnaz Mohseni مهناز محسنی No مدیریت بهداشت، ایمنی و محیط زیست، شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران